Cẩm nang du học Đức miễn phí – thách thức và cơ hội

0
413

Xin chào các bạn,

hiện tại mình mới tốt nghiệp một trường thuộc TU9 ở Đức ngành kỹ thuật tự động hóa và robotics. TU9 là gồm 9 trường đại học kỹ thuật hàng đầu ở Đức. Sau nhiều năm nỗ lực học tiếng Đức và vừa làm vừa học, mình thực sự rất vui khi tốt nghiệp được trường đại học tiếng tăm này.

Trong bài viết này mình xin phép chia sẻ với các bạn về kinh nghiệm du học Đức của mình. Mình lướt group này được một thời gian thì thấy nhiều bạn profile đẹp hơn mình hồi trước nhiều và budget cũng cao hơn. Tuy nhiên vì việc săn học bổng càng ngày càng cạnh tranh cao nên việc đi du học ở các nước như Anh, Úc, Mỹ,… càng ngày càng khó. Mình xin giới thiệu cho các bạn nước Đức, đất nước phát triển mà bạn có thể du học mà KHÔNG CẦN PHẢI XIN HỌC BỔNG bởi vì đã MIỄN HỌC PHÍ sẵn rồi. Theo mình, điều kiện du học Đức MIỄN HỌC PHÍ và việc tự làm hồ sơ hoàn toàn không khó, tuy nhiên thử thách thực sự là khi đã đến Đức rồi (cái này mình cũng sẽ chia sẻ thêm).

Bài viết của mình mang tính chất định hướng hơn là hướng dẫn vì đa số các thông tin đều có trên những trang web của các cơ quan đại diện chính phủ Đức cũng như là các các cá nhân có tâm chia sẻ. Trong bài này thì mình sẽ tập trung làm 3 điều sau:

  1. Gói gọn thông tin mà mình thấy đa số các bạn quan tâm khi quyết định du học, như là điều kiện du học Đức và chi phí khi du học Đức. Mình cũng sẽ giới thiệu vài khái niệm mà mình xem là rất quan trọng trong quá trình tìm hiểu và để các bạn hiểu thêm về cơ chế giáo dục Đức.
  2. Chia sẻ các đường link chứa những thông tin về du học Đức để các bạn tìm hiểu thêm. Lượng thông tin trong những link này rất đầy đủ nên nếu bạn chịu dành thời gian tìm hiểu thì hoàn toàn có thể tự làm hồ sơ đi du học Đức mà không cần phải qua trung tâm du học nào để tiết kiệm chi phí.
  3. Chia sẻ kinh nghiệm và lộ trình cá nhân của mình để các bạn tham khảo.

Lưu ý: bài viết hoàn toàn dựa vào kinh nghiệm cá nhân của mình nên mình xin các bạn đừng xem nó là sự thật 100% mà hãy tự kiểm chứng lại bằng cách đọc trên các nguồn chính thống. Ai thấy có sai sót hay thiếu gì cứ comment nhé, mình cảm ơn.

Điều kiện du học miễn phí ở Đức là gì? (bậc cử nhân)

Trả lời ngắn gọn: hiện tại trừ bang Baden-Württemberg (1500e/kỳ), thì các bang còn lại (15/16) đều có chính sách miễn học phí kể cả cho sinh viên nước ngoài. Ngôn ngữ bạn cần ít nhất B1 tiếng Đức (để vào dự bị). Về mặt profile bạn cần thi tốt nghiệp được 36 điểm, không môn nào dưới 4 và phải có 4 môn trên 6.

Bạn nào muốn học bachelor tiếng Anh đọc phần dưới giúp mình.

Trả lời chi tiết:

Miễn là các chương trình ở các đại học công thì các bạn có thể học miễn phí (trừ bang Baden-Württemberg). Mỗi kì (6 tháng) bạn chỉ phải đóng một khoảng phí nhỏ nhưng không phải học phí mà nôm na là “phí quản lý” (Semesterbeitrag) tầm từ 100e đến 400e tùy bang.

Ở Đức, cơ bản là nếu bạn đã tốt nghiệp cấp 3, thì bạn sẽ được hưởng [quyền được học đại học] (Hochschulzugangsberechtigung, viết tắt là HZB). Tuy nhiên, bởi vì các trường đại học Đức không công nhận bằng cấp 3 từ Việt Nam tương đương với bằng [Abitur] của Đức (hoặc các loại bằng khác tương đương HZB ở Đức) nên họ đòi hỏi rằng học sinh từ Việt Nam sang phải hoàn thành [kì thi kiểm tra đánh giá] (Feststellungsprüfung – FSP) của các trường [dự bị đại học] (Studienkolleg) tổ chức sau khi học các khóa dự bị ở các trường này 1 năm (2 kỳ). Để xin được giấy mời dự [thi đầu vào dự bị đại học] (Aufnahmetest), bạn cần phải có: điều kiện về điểm số khi thi tốt nghiệp mình đã đề cập ở trên. Về mặt ngôn ngữ thì tùy Studienkolleg mà B1 đến B2.

Thử thách đầu tiên: sau khi đặt chân đến Đức, các bạn cần phải thi đầu vào dự bị đại học (Aufnahmetest) để được vào Studienkolleg. Theo quy định thì bạn có tối đa 2 năm để vào được 1 trường đại học ở Đức, vì thời gian học dự bị khoảng 1 năm nên các bạn có tầm 1 năm để thi đậu vào được 1 trường dự bị kể từ khi bạn tới Đức. Để nâng cao khả năng đậu thì mình khuyên các bạn nên học lên đến ít nhất B2 trước khi thi. Ngoài ra thì chọn trường dự bị ở các thành phố nhỏ để tỉ lệ chọi thấp hơn cũng là một phương án.

Tham khảo các Studienkolleg: https://studienkollegs.de/

Nếu bạn đạt điều kiện thi tốt nghiệp ở trên và hoàn thành được 4 kỳ đại học ở VN thì có quyền có HZB luôn mà không phải thi FSP, nhưng bị giới hạn nhóm ngành như trên. Tốt nghiệp được đại học ở VN thì bạn có HZB không bị giới hạn nhóm ngành và cũng không bị xét điểm tốt nghiệp. Cá nhân mình thấy học dự bị ở Đức giúp bạn làm quen với môi trường học ở Đức nhanh hơn. Tuy nhiên, vì thi đầu vào dự bị có tỉ lệ chọi khá cao nên các bạn có thể cân nhắc đến phương án học 4 kỳ ở VN rồi qua Đức học các khóa tiếng Đức đến khi đủ trình độ C1-C2 hoặc học ở VN luôn.

Đầy đủ thông tin cũng như là các cơ chế khác như là tốt nghiệp cao đẳng hoặc nếu học 2 năm đại học được chuyển sang nhóm ngành khác thì các bạn tham khảo tại: https://www.daad-vietnam.vn/vi/hoc-tap-va-nghien-cuu-tai-duc/hoc-tap-tai-duc/dieu-kien-hoc-dai-hoc-tai-duc/

Ngoài ra nếu bạn có bằng cấp 3 (hoặc đại học) từ nước khác thì tham khảo tại: https://www.daad.de/en/study-and-research-in-germany/plan-your-studies/admission-database/

Học khóa dự bị ở các Studienkolleg công là miễn phí (chỉ đóng Semesterbeitrag) trên toàn nước Đức kể cả Baden-Württemberg và chỉ có học được bằng tiếng Đức nên bạn nào muốn học chương trình cử nhân (Bachelor) ở Đức ở các trường công BẰNG TIẾNG ANH thì phải kiếm HZB bằng các cách khác (tham khảo 2 link trên của DAAD).

Lúc học dự bị thì bạn được học cả tiếng Đức lên đến C1-C2 nên khi hoàn thành FSP là bạn có HZB cũng như là trình độ ngôn ngữ. Bạn nào không cần học dự bị thì chỉ cần học tiếng Đức thì có thể hoàn thành 1 một trong 2 bài thi là [TestDaF và DSH]. Bài thi TestDAF có tổ chức ở VN. Ngoài ra thì nhiều đại học Đức cũng tổ chức các khóa học tiếng Đức để thi 2 bài thi này với trình bộ đầu vào là B1 hoặc B2 (tương tự như dự bị đại học). Tham khảo thêm tại: https://www.study-in-germany.de/en/plan-your-studies/requirements/language-skills/

Sau khi các bạn có được HZB và đủ trình độ ngôn ngữ (Anh hoặc Đức) thì có thể apply thẳng cho các trường đại học ở Đức. Cơ chế xét tuyển của các trường đại học Đức thường dựa trên 2 hướng: non-NC và NC (Numerus clausus).

  • NC: xét điểm từ trên cao xuống thấp, điểm này sẽ dựa vào bạn có HZB từ đâu. Ví dụ bạn học dự bị ở Đức thì họ sẽ xét điểm đầu ra của FSP và điểm thi tốt nghiệp.
  • Non-NC: không xét từ trên cao xuống, miễn bạn có HZB là được.

Đọc đến đây nhiều bạn sẽ nghĩ là trường top thì chắc ngành nào cũng sẽ có NC. Nhưng sự thật không phải như vậy. NC là khi số lượng người nộp vào nhiều hơn chỉ tiêu của trường. Những trường top thường có quy mô lớn, tuyển nhiều nên sẽ ít khi có NC so với các trường nhỏ, tuyển ít.

Thẩm tra APS của Đại sứ quán Đức là gì?

Các bằng cấp học tập từ VN, trước khi nộp qua các trường đại học ở Đức đều phải được thẩm tra qua bộ phận APS của Đại sứ quán Đức tại Hà Nội.

Tham khảo thêm: https://vietnam.diplo.de/vn-vi/themen/kultur/aps/1275690

Quá trình này là để chứng mình rằng bằng cấp của các bạn tương đương với HZB (hoặc là tương đương với HZB sau khi hoàn thành dự bị ở Đức).

Ví dụ: HZB của một học sinh tốt nghiệp cấp 3 từ VN gồm: bằng tốt nghiệp THPT (hoặc bằng tạm thời) + bảng điểm thi TN + APS + TestAS + bằng tốt nghiệp FSP

-> Tham khảo TestAS: https://www.study-in-germany.de/en/plan-your-studies/requirements/aptitude-test/

TestAS giống như bài đánh giá IQ thôi nên các bạn không cần phải ôn luyện như SAT nhé.

Điều kiện du học miễn phí ở Đức là gì? (bậc thạc sĩ)

Để học thạc sĩ ở Đức thì bạn cần có [quyền được học cao học] (Masterzugangsberechtigung – MZB). Các trường đại học Đức công nhận bằng tốt nghiệp từ VN nếu đã được thẩm tra APS. Nghĩa là:

HZB = MZB của một sinh viên tốt nghiệp đại học ở VN gồm: bằng đại học + bảng điểm đại học + APS (sau đại học).

Tuy nhiên, hầu hết các chương trình thạc sĩ ở Đức đều đòi hỏi rằng ngành bạn học ở VN (hoặc nước khác) phải có sự tương thích tín chỉ ở một số bộ môn nhất định. Điều này sẽ ghi rõ trong [quy chế tuyển sinh] (Zulassungsordnung) của ngành trên web trường. Zulassungsordnung là một file pdf và chỉ có bằng tiếng Đức (kể cả cho ngành tiếng Anh). Các bạn có thể dùng google dịch hoặc dễ hơn là email vào bộ phận tư vấn của trường.

Về cơ chế xét tuyển thì vẫn là NC hoặc non-NC. Tuy nhiên thì dù cho không có NC thì hầu hết các trường vẫn để một mức điểm đầu vào nhất định (như là 2.5 theo thang điểm Đức).

Tham khảo đổi sang thang điểm Đức của đại học TUM: https://www.tum.de/en/studies/application/application-info-portal/grade-conversion-formula-for-grades-earned-outside-germany

Học đại học ở Đức bằng tiếng Anh (miễn phí) – cử nhân và thạc sĩ

Mình xin nhắc lại là miễn là trường công thì dù bạn học bằng tiếng Anh hay tiếng Đức vẫn được miễn học phí (trừ bang Baden-Württemberg 1500e/kỳ).

Theo kinh nghiệm của mình, chương trình công bằng tiếng Anh bậc cử nhân rất ít. Bậc thạc sĩ thì có nhiều sự lựa chọn hơn. Tuy nhiên thì vì số lượng chương trình tiếng Đức vẫn nhiều hơn nhiều nên so với các chương trình tiếng Đức thì tỉ lệ chọi của các chương trình tiếng Anh khá cao nên hầu hết đều có NC. Nhưng cũng có vài trường hợp ngoại lệ. Ví dụ như tất cả chương trình master ở đại học kỹ thuật Darmstadt (TU Darmstadt), bao gồm chương trình tiếng Anh, đều không có NC.

Thông tin về NC: https://www.daad.de/en/study-and-research-in-germany/plan-your-studies/applying/

Database các chương trình học ở Đức của DAAD: https://www.daad.de/en/study-and-research-in-germany/courses-of-study-in-germany/all-study-programmes-in-germany/

Trong database trên của DAAD, các tên ngành từ tiếng Đức được dịch sang tiếng Anh luôn nhé (nếu bạn chỉnh tiếng Anh) nên chỉ cần đánh từ khóa tiếng Anh là được.

Học tiếng Đức bao lâu thì đủ để vào đại học Đức?

Phần này mình xin chia sẻ về quá trình học tiếng Đức của mình. Tính tới thời điểm mình học xong kì 1 ở đại học VN thì mình vẫn chưa biết tiếng Đức. Sau khi tìm hiểu về du học ở Đức thì mình quyết định nghỉ học đại học để tập trung vào học tiếng Đức. Sau 7 tháng mình học cấp tốc (20 tiếng 1 tuần trên lớp), thì mình đỗ B1, đủ điều kiện để qua Đức thi đầu vào dự bị đại học (Studienkolleg). Kết quả thi đầu vào của mình khá tốt các thầy cô cho thi FSP sau 1 kì học dự bị (thay vì 2). Nghĩa là tính từ thời điểm mình bắt đầu học tiếng Đức thì tầm hơn 1 năm một chút mình vào được đại học ở Đức. Tuy nhiên theo cảm nhận của mình thì đạt được C1-C2 vẫn chưa đủ để hiểu bài trên giảng đường. Bởi vì các thầy cô trên đại học đều giảng theo tốc độ của người bản xứ. Chưa kể là có thể nói bằng giọng địa phương.

Mình khuyên là bạn nào muốn học ở Đức bằng tiếng Đức thì nên lên kế hoạch học tiếng càng sớm và càng nhiều càng tốt chứ không nên học dồn dập như mình.

Mình thấy nhiều bạn qua Đức cũng mới chỉ mới học tiếng Đức sau khi quyết định sang. Nếu bạn quyết tâm học, không học rớt khóa tiếng, không thi rớt dự bị đại học nào thì lộ trình sẽ như sau:

2 tháng học A1 + 2 tháng học A2 + 3 tháng học B1 + 6 hoặc 12 tháng học dự bị hoặc DSH/TestDAF + thời gian chờ (visa, khóa tiếng,…) = 15 đến 18 tháng từ con số 0 đến khi vào được chương trình học bằng tiếng Đức.

Học chương trình hoàn toàn bằng tiếng Anh thì có cần biết tiếng Đức không?

Các chương trình dạy hoàn toàn bằng tiếng Anh không có yêu cầu tiếng Đức. Nếu bạn muốn học xong và có dự định kiếm việc ở Đức thì theo mình bạn nên biết tiếng Đức ít nhất trình độ B2. Ở các trường đại học sẽ có các khóa tiếng Đức miễn phí dành cho sinh viên nước ngoài. Nhưng mình vẫn khuyên rằng bạn không nên sang Đức với trình độ A0. Không biết tiếng Đức bạn sẽ có thể gặp nhiều khó khăn trong đời sống hằng ngày, đặc biệt là những việc như kiếm nhà ở hoặc là làm giấy tờ. Ở Đức mặt bằng chung người dân khá giỏi tiếng Anh nhưng mọi giấy tờ tất tần tật đều bằng tiếng Đức.

Du học ở Đức thì có ngành nào hot?

Đức là một nước phát triển nhiều về mảng kỹ thuật nên những ngành kỹ thuật khá hot (kỹ thuật cơ khí, điện, khoa học máy tính). Những ngành lớn khác như truyền thông, kinh tế đều có phiên bản lai với kỹ thuật và những ngành này cũng được sinh viên Đức chọn khá nhiều. Cá nhân mình thấy các bạn từ VN sang học những ngành “ít kỹ thuật” dần dần cũng theo sang các hướng này để có nhiều cơ hội việc làm hơn.

  • Ngành lai kỹ thuật + kinh tế: Wirtschaftsingenieurwesen
  • Ngành lai IT + kinh tế: Wirtschaftsinformatik (siêu hot)
  • Ngành lai kỹ thuật + media: Medientechnik
  • Ngành lai IT + media: Medieninformatik

v.v.

Ở Đức mặt bằng chung ở bậc Bachelor thì học khá là rộng rồi lên master mới học chuyên ngành. Nhiều ngành được xem là một ngành riêng ở VN hoặc các nước khác thì ở Đức là một chuyên ngành của một ngành lớn hơn. Tất nhiên là cũng có ngoại lệ, nhưng để nâng cao thêm sự lựa chọn thì các bạn nên tìm hiểu thêm về các ngành lớn để tìm chuyên ngành bạn muốn.

Cách tìm trường ở Đức, học ở đâu?

  1. Chọn trường theo chất lượng giảng dạy
    Ở Đức, có thể nói là các trường công đều có chất lượng giảng dạy khá giống nhau. Mình thấy các trường cũng không có đua ranking nhiều nên những trang ranking các bạn thường dùng cho các nước khác không phản ánh đúng sự thật về chất lượng của các trường Đức lắm.
    Để tham khảo về ranking của Đức thì có trang sau: https://ranking.zeit.de/che/en/Trang này đánh giá các trường ở Đức dựa vào nhiều khía cạnh như chất lượng giảng dạy, cơ sở vật chất, support của trường cho sinh viên,…Tham khảo review của các sinh viên Đức: https://www.studycheck.de/

    Do các review này là hầu hết các bạn Đức viết nên chỉ có trong tiếng Đức. Các bạn muốn tìm ngành của mình chịu bỏ dịch bằng google sang hoặc bỏ nguyên trang web vào google dịch.

    Ngoài ra nếu các bạn thích nhắm đến các trường top về mặt nghiên cứu thì có TU9 https://www.tu9.de/ hoặc là U15 https://www.german-u15.de/en/.

  2. Chọn trường theo hướng của trường dạy
    Ở đây thì mình thấy các bạn Đức luôn được khuyến khích theo cách chọn trường theo những thứ các bạn đó muốn học. Bởi vì cùng một ngành mà trường A dạy sâu về mảng này còn trường B thì dạy sâu về mảng kia nên theo mình một trong những cách bạn nên làm trước khi chọn trường là đọc mô đun ngành học của trường (Modulhandbuch). Trong đây, trường sẽ liệt kê tất cả các môn mà bạn sẽ học hoặc được chọn trong ngành, kể cả nội dung từng môn học gì, các kiểm tra ra sao. Mình thấy các trường ở VN ít khi để mô đun học chi tiết lên mạng, trong khi trường ở Đức lúc nào cũng có (online hoặc file pdf).Tham khảo mô đun của đại học RWTH Aachen: https://online.rwth-aachen.de/RWTHonline/ee/ui/ca2/app/desktop/#/pl/ui/$ctx/wbStpPortfolio.wbStpList?$ctx=design=ca2;header=max;lang=en
  3. Chọn trường theo địa lý
    Một cách rất hay nữa là chọn trường theo số lượng công ty, tập đoàn ở thành phố đó. Theo kinh nghiệm của mình, các bang miền nam như Baden-Württemberg và Bayern có rất nhiều công ty kỹ thuật và viện nghiên cứu. Bang Hessen thì nhiều tập đoàn về tài chính và kinh tế.Bạn nào mà biết thêm thông tin về thành phố/bang nào có nhiều công ty về mảng nào xin hãy comment để mình và các bạn khác đều có thể học hỏi thêm.

    Tìm trường theo map: https://static.daad.de/media/daad_de/pdfs_nicht_barrierefrei/in-deutschland-studieren-forschen-lehren/daad_hs_karte_englisch.pdf

  4. Chọn trường theo thành phố (tiếng Đức, tiếng Anh, budget và cơ hội việc làm)
    Nếu bạn chọn những thành phố lớn làm điểm đến du học (Frankfurt am Main, München, Hamburg, Berlin,…) thì khả năng cao là những thành phố này có nhiều việc làm hơn cũng như là nhiều jobs tiếng Anh hơn. Tuy nhiên là tiền nhà và việc đi kiếm nhà cũng sẽ khó hơn rất rất nhiều so với các thành phố nhỏ.

Sinh hoạt phí ở Đức / Chứng minh tài chính

Mình thấy tiền ăn, tiền bảo hiểm, tiền Semesterbeitrag, tiền cho phương tiện công cộng, tiền bảo hiểm, … đều kha khá tương tự nhau trên toàn nước Đức. Điều khác biệt lớn nhất là tiền nhà. Nếu bạn ở “vùng quê” hay “trên núi” thì có thể bạn chỉ phải chi trả 200e một tháng cho một phòng trong shared appartment (Wohngemeinschaft – WG). Ở những thành phố lớn mà mình liệt kê ra ở trên thì có thể lên đến 500e.

Tham khảo: https://www.study-in-germany.de/en/plan-your-studies/preparation/funding/

Chứng minh tài chính khi xin visa du học Đức: https://www.daad-vietnam.vn/vi/hoc-tap-va-nghien-cuu-tai-duc/hoc-tap-tai-duc/chung-minh-tai-chinh-du-hoc/

Ở Đức có học bổng sinh hoạt phí không?

Theo mình ở Đức đã miễn học phí rồi nên số lượng học bổng so với các nước mà thu phí thì ít hơn. Nhưng vì mình chưa bao giờ theo đuổi học bổng nên phần này mình không dám đưa ra nhiều ý kiến cá nhân. Thay vào đó, mình sẽ chia sẻ về một cách khác để các bạn có thể trang trải cuộc sống ở dưới.

Database học bổng: https://www.daad.de/en/study-and-research-in-germany/scholarships/

Working student (Werkstudent) đặc sản khi đi du học Đức

Mình thấy một điều rất hay khi là sinh viên ở Đức là các công ty rất “chăm” tuyển sinh viên đi làm part-time và thực tập. Điều này có nghĩa là với một công việc Werkstudent 20h/tuần, dù chỉ với mức lương cơ bản thì vẫn đủ trang trải sinh hoạt phí. Không những vậy, mà bạn còn tích lũy kinh nghiệm đi làm trong ngành bạn học và nâng cao cơ hội tìm việc sau khi ra trường.

Ngoài việc ở các công ty thì trường đại học hoặc các viện nghiên cứu (Fraunhofer, Max-Plank, FZI, DLR…) cũng tuyển rất nhiều vị trí research dành cho sinh viên.

Thậm chí bạn có thể viết luận văn ở một công ty hoặc việc nghiên cứu ngoài đại học để được hưởng lương. Mình từng viết Bachelor Thesis của mình ở một công ty với mức lương 800e/tháng. Sau một thời gian tích lũy kinh nghiệm thì hiện giờ mình đang làm working student với mức 18e/h và vừa học master. Mình thấy bạn bè mình xin được vào những công ty lớn như Audi, Daimler, Conti, Bosch với mức lương hơn 20e/h.

Về việc kinh nghiệm để xin vào các vị trí này thì mình thấy đương nhiên là không dễ nhưng vẫn dễ hơn rất nhiều so với việc bạn kiếm việc khi ra trường mà không có xíu kinh nghiệm nào. Mình thấy nhiều student jobs ở các công ty đòi hỏi mức tối thiểu là bạn đã hoàn thành xong 2 kì ở đại học và thật nhiều motivation (mà bạn thể hiện trong cover letter và khi phỏng vấn).

Tìm hiểu thêm về quy định làm việc đối với sinh viên nước ngoài ở Đức: https://www.study-in-germany.de/en/germany/everyday-life/work/

Học ở Đức có khó không, rủi ro khi du học Đức là gì?

Mình thấy đây là việc ít được đề cập tới và mình cũng phải thừa nhận rằng: việc du học Đức cũng khá nhiều rủi ro, để mình giải thích.

Thứ nhất thì bạn nên đặt câu hỏi là: nếu đã học miễn phí thì ví dụ chẳng lẽ bạn có thể rớt môn và thi lại hoài mà không có rủi ro hay sao? Điều này tất nhiên là sai.

Để tránh việc sinh viên thi lại quá nhiều hoặc học quá lâu làm thiếu chỗ cho những người khác muốn học đại học ở Đức thì các trường đại học ở Đức đặt ra nhiều quy định gây ra rủi ro lớn là bạn có thể bị thôi học nếu rớt môn nhiều (hoặc học quá lâu). Mình lấy ví dụ của trường mình (một trường thuộc TU9), một trong những điều sau đều dẫn đến việc thôi học:

  1. Sinh viên chỉ được phép thi lại 1 lần duy nhất. Nếu rớt thì tùy môn bạn sẽ được phép thi miệng lại trước giáo sư, nếu thi miệng đậu thì bạn được 4.0 (mức thấp nhất ở Đức) để qua môn. Đối với ngành mình, mỗi kì đều có những môn tỉ lệ rớt đến 40% 50% thì đây là rủi ro rất rất lớn.
  2. Sinh viên phải đậu 2 tới 3 môn đại cương (tùy ngành) trước học kì thứ 3 và những môn này không được có kiểm tra miệng dù cho bạn có rớt kì thi lại.
  3. Chương trình tiêu chuẩn 6 kì thì sinh viên chỉ được phép học tối đa trong vòng 10 kì. Nghe thì có vẻ dư giả thời gian nhưng thực chất thì nhiều môn tỉ lệ rớt cao nên hầu hết sinh viên cố tình thi ít môn lại để nâng cao khả năng đậu ở các môn còn lại, dẫn đến việc kéo dài thời gian học ra. Ngoài ra còn phải tính đến việc thực tập bắt buộc chiếm mất 6 tháng và viết luận văn nữa.

Các quy định này thì tùy bang, thậm chí là tùy trường và sẽ được ghi rõ trong [quy chế học và quy chế thi] (Studienordnung và Prüfungsordnung) của trường. Sinh viên trường mình hay đùa rằng họ rất “ghen tị” với sinh viên trường RWTH bởi vì họ được thi lại đến tận 2 lần.

Ngoài ra còn một luật nữa là nếu bạn rớt một môn nào đó nhiều quá thì bạn sẽ không được phép học bất cứ ngành nào ở Đức có môn đó nữa.

Để giảm thiểu các rủi ro này thì mình khuyên các bạn cân nhắc đến việc học các [đại học khoa học ứng dụng – University of Applied Sciences] (Fachhochschule – FH, tên mới: Hochschule für Angewandte Wissenschaften), đặc biệt là đối với những bạn không có budget lớn, có thể phải vừa làm vừa học trong suốt quá trình học.

Hiện giờ ở Đức thì bằng đại học ở các FH được xem như là tương đương với các đại học hàn lâm (Universität – Uni) nên khi bạn đi xin việc cũng sẽ không bị phân biệt gì cả. Ngoài ra thì việc học ở các FH thực tiễn hơn và cũng sẽ ít những quy định “thôi học” mà mình đề cập ở trên hơn. Theo kinh nghiệm của bạn bè từng chuyển từ Uni sang FH, thì việc học ở FH cũng dễ thở hơn (nhưng cũng không đồng nghĩa dễ hơn nhé).

Mình khuyên chỉ nên học Uni nếu các bạn thích học sâu, cặn kẽ về ngành. Ngoài ra thông tin mà các bạn nên biết là một khi đã học ở Uni, thì các giáo sư đều khuyên bạn học lên Master, đặc biệt là các ngành kỹ thuật. Và phần lớn các nhà tuyển đụng (kỹ thuật) đều ưu tiên bằng master (việc này là do hệ thống diplom 5 năm cũ ở Đức).

Tham khảo các dạng đại học: https://www.study-in-germany.de/en/plan-your-studies/study-options/higher-education-system/

Các thông tin khác

  • Nếu bạn nào còn muốn tiết kiệm chi phí hơn nữa thì có thể tìm hiểu về đại học Việt Đức VGU nhé. Trường liên kết với các trường công của Đức và cấp bằng từ những trường đó nên lúc apply qua Đức không cần phải thẩm tra. Mình thấy nhiều bạn học VGU xong qua Đức trao đổi/học master và đã đi làm.
  • Học dự bị đại học vẫn có thể học bằng tiếng Anh với chương trình Freshman nhưng đây k phải chương trình công nên học phí khá đắt và cũng k nộp cho các đại học khác toàn nước Đức được.

Tự làm hồ sơ du học Đức

Khác với việc học ở Đức thì việc tự làm hồ sơ du học Đức rất ít rủi ro. Các bạn có thể tham khảo các bài viết của chị Nana Le trong group tự làm hồ sơ du học Đức để biết thêm về các thủ tục: https://www.facebook.com/groups/tulamhosoduhocduc/

Và tất nhiên là các bài viết của hotrosv.de :).

Mình hy vọng, sau bài viết này các bạn có cái nhìn tổng quan hơn về du học Đức. Cho dù bạn có quyết định chọn nước Đức đi không nữa thì mình cũng chúc bạn nhiều thành công trong sự nghiệp đi du học.

Có bình loạn gì không? Comment ở đây